Nienke Dek, leerkracht KC Leyenburg. ©Stichting Onderwijsambassadeurs

‘Wil ik niet gewoon zelf voor de klas?’

Jarenlang werkte Nienke Dek bij het ministerie van OCW aan kansengelijkheid in het onderwijs. Nu volgt ze het zij-instroomtraject aan Hogeschool Leiden en staat ze als leerkracht voor groep 7 op KC Leyenburg in Den Haag. Haar verhaal laat zien hoe een eerste stap als Onderwijsambassadeur kan uitgroeien tot een bewuste overstap naar het onderwijs.

Het zit in de genen, zo omschrijft Nienke het zelf. Haar vader stond veertig jaar voor de klas als aardrijkskundedocent in het voortgezet onderwijs, haar moeder ontwikkelt muziekprojecten voor basisscholen en haar zus volgde de universitaire pabo. Zelf gaf Nienke al op jonge leeftijd bijles, begeleidde ze zomerscholen en examentrainingen en staat ze als musicalspeler graag voor groepen.

Toch begon haar loopbaan niet voor de klas. Na haar studie ging ze aan de slag bij Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) en daarna bij de Gelijke Kansen Alliantie van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap. In die rol organiseerde ze leernetwerken voor leraren, schoolleiders en gemeenteambtenaren en werkte ze nauw samen met scholen en gemeenten rond het vraagstuk van kansengelijkheid. Ze kwam veel op scholen, sprak met leerkrachten en merkte dat het onderwijs haar bleef trekken.

“Ik was inhoudelijk heel erg met onderwijs bezig, maar niet puur als beleidsmaker. Meer vanuit de vraag: wat hebben scholen nodig en hoe kun je daarop aansluiten? Maar ook: waar zit energie?”

Tegelijkertijd werd ze steeds opnieuw geconfronteerd met het lerarentekort. De vraag begon te knagen: wil ik niet zelf voor de klas?

Een LinkedIn-bericht als kantelpunt

Die vraag kreeg richting toen ze op LinkedIn een bericht zag van een collega die startte als Onderwijsambassadeur. Dat sprak haar meteen aan. Eén dag per week meedraaien op een school, als extra paar handen in de klas, bleek precies de laagdrempelige kennismaking die ze zocht.

“Ik dacht: dit is precies wat ik nu zoek. Een makkelijke manier om te ontdekken hoe ik het nou écht vind in zo’n klas. Zie ik het als iets geweldigs, of denk ik na een week: alsjeblieft, mag ik hier weg?”

Haar leidinggevende bij OCW steunde het plan volledig. Nienke kreeg er uren voor, niet alleen voor haar eigen groei, maar ook als meerwaarde voor het ministerie.

“Het is goed om mensen te hebben die met de voeten in de klei staan.”

Aan de slag als Onderwijsambassadeur

Nienke ging als Onderwijsambassadeur aan de slag op KC Leyenburg, onderdeel van SCOH. Ze begon in groep 8, waar haar liefde voor musical meteen goed van pas kwam. Ze merkte echter wel hoe anders het laatste halfjaar van groep 8 is ten opzichte van andere leerjaren. Om een vollediger beeld te krijgen vroeg ze daarom of ze het jaar daarna verder mocht in groep 7, waar ontzettend veel nieuwe stof in een rap tempo wordt aangeboden.

Daar klikte het ook direct met haar duo-collega. Ze kreeg de ruimte om zelf lessen te geven en haar interesse in leesonderwijs en jeugdliteratuur in te zetten.

“Ik merkte dat ik er ook buiten schooltijd mee bezig was. Als ik een podcast luisterde, dacht ik al snel: dit is misschien leuk voor in de klas. Toen wist ik eigenlijk wel genoeg.”

Klaar voor de start

Na twee jaar als Onderwijsambassadeur besloot ze de stap echt te zetten. Sinds 1 februari 2026 is ze zij-instromer op KC Leyenburg. Ze staat drie dagen per week voor de klas, gaat één dag naar Hogeschool Leiden en heeft daarnaast tijd voor zelfstudie.

Nienke koos voor Hogeschool Leiden vanwege de aanpak met leeruitkomsten en de verplichting om in alle groepen, van kleuters tot bovenbouw, praktijkervaring op te doen.

“Dat geeft mij het gevoel dat ik echt een stevige leerkracht word.”

Op school wordt ze stap voor stap begeleid. De eerste drie maanden staat ze volgens de afspraken van Hogeschool Leiden dubbel voor de klas. Tot de zomer werkt groep 7 met drie leerkrachten: haar twee duo-collega’s en Nienke. Ze mag in overleg zelf aangeven wanneer ze een ochtend, middag of dag zelfstandig wil draaien. Die ruimte is waardevol, zegt ze, juist omdat het niet uit noodzaak gebeurt.

“Het is niet omdat het moet, maar omdat het kan.”

Om haar heen staat een stevig begeleidingsteam: haar twee duo-collega’s, een schoolcoach en een coach vanuit Hogeschool Leiden. Die structuur helpt om zorgvuldig op te bouwen.

Nienke Dek, leerkracht KC Leyenburg. ©Stichting Onderwijsambassadeurs
Beeld: © Stichting Onderwijsambassadeurs

Een school vol zij-instromers

Beide duo’s van Nienke zijn zelf oud-zij-instromers. Ook schoolleider Matti van Schooneveld maakte eerder de stap via zij-instroom en afgelopen september zijn nog twee collega’s met hun traject gestart.

“Leyenburg zit echt bomvol oud-zij-instromers. Ze zien er de meerwaarde volledig van in.”

De open cultuur op KC Leyenburg maakt volgens Nienke een groot verschil.

“Ze vragen: wat was je baan hiervoor, en wat breng je mee? In plaats van: je komt net kijken. Dat je al vanaf het begin ergens van waarde kunt zijn, ook al heb je de onderwijservaring nog niet, dat voelt heel anders.”

Nienke staat nog maar aan het begin van haar opleiding, maar weet nu al dat ze blij is dat ze deze stap heeft gezet. Natuurlijk wordt het pittig, met drie dagen voor de klas, een opleidingsdag en studie daarnaast. Toch overheerst enthousiasme.

“Ik merk nu al hoe blij ik ben dat ik de stap heb gemaakt. Dat geeft energie!”

 

Tips van Nienke voor schoolleiders en bestuurders

 

  • Overweeg Onderwijsambassadeurs als eerste stap. Voor mensen die nadenken over zij-instroom is dit een laagdrempelige manier om te ontdekken of het onderwijs bij hen past.
  • Zorg voor een open sfeer voor zij-instromers. Erken de ervaring die ze meebrengen als iets waardevols. Mensen die zich gewaardeerd voelen, blijven.
  • Investeer in de teamsfeer. Een school waar iedereen graag werkt, trekt mensen aan. Zij-instromers trekken ook weer andere zij-instromers aan.
  • Geef ruimte voor eigen tempo. Niet elk traject verloopt hetzelfde. Flexibiliteit maakt het leerproces waardevoller.
Scroll naar boven